Czym jest Tai Chi Chuan?

Krótka charakterystyka Tai Chi. Na czym polega trening, jak wyglądają zajęcia? Jakie są etapy nauczania?

Oto jedna z najkrótszych a zarazem najbardziej trafnych definicji jaką słyszałem (słowa Jana Silberstorff'a):

Tai Chi Chuan to stara chińska sztuka poruszania się.

Piękno i prostota tej definicji polega na tym, że obejmuje ona niemal wszystkie aspekty i cele treningu nie wykluczając tych, o których się często nawet nie wspomina. Można śmiało powiedzieć, że jest sztuką panowania nad własnym ciałem i umysłem.

Tai Chi Chuan powstało wiele wieków temu w Chinach, jako skuteczna sztuka walki. Bardzo szybko doceniono jednak ogromne walory zdrowotne. Dla współczesnego, prowadzącego często siedzący tryb życia człowieka, jest interesującą i oryginalną formą rekreacji ruchowej.

Na to, czym jest Tai Chi Chuan warto jeszcze spojrzeć z punktu widzenia korzyści jakie może nam przynieść trening. Okazuje się bowiem, że dla każdej osoby Tai Chi Chuan będzie mieć inną, unikalną wartość. W innym celu będzie ćwiczyć osoba młoda i ambitna, szukająca wyzwań, w innym osoba, która oczekuje wyciszenia i spokoju. Jeszcze inny cel będzie przyświecał osobie z jakimiś dolegliwościami, która dzięki regularnemu treningowi może poprawić swój stan zdrowia.

Na czym polega trening Tai Chi Chuan?

Mówiąc krótko, polega na wykonywaniu określonych ruchów, przy użyciu całego ciała oraz odpowiednim stanie umysłu (wyciszenie i uwaga). Obejmuje także ćwiczenia statyczne, w których utrzymujemy ciało w niemal nieruchomych pozycjach. W nauczanym przez nas stylu Chen, na pewnym etapie pojawia się także dynamika, która nie jest typowa dla wielu innych stylów Tai Chi. To, co zasadniczo odróżnia Tai Chi od innych form aktywności ruchowej jest odpowiednie zaangażowanie umysłu (spokój i skupienie). Trening techniczny poprzedzony jest zwykle łagodną rozgrzewką, zawierającą ćwiczenia rozciągające, koordynacyjne, czasem wzmacniające itp.

Typowe dla Tai Chi Chuan (oraz innych chińskich sztuk walki) są tzw. sekwencje (formy) czyli ciągi ruchów składające się z wielu różnych technik. Niezależnie od odmiany (stylu) trening Tai Chi Chuan obejmuje:
- podstawowe ćwiczenia (np. Chi Kung)
- formy bez broni,
- formy z bronią,
- pchające dłonie (ćwiczenia z partnerem),
- inne ćwiczenia

Naturalnie nie wszyscy mają czas, ochotę czy możliwości by studiować system obejmujący wszystkie wymienione elementy. Niemniej warto nieco głębiej poznawać Tai Chi z uwagi na korzyści jakie przynosi trening bardziej zaawansowany w zrozumieniu i ugruntowaniu podstaw.

Jak wygląda nauka Tai Chi Chuan?

Pierwszym etapem nauki jest ogólne poznawanie zasad stylu poprzez trening ćwiczeń podstawowych oraz sekwencji (formy) bez broni. Nauka i zapamiętanie formy jest procesem wymagającym od ćwiczącego szczególnej uwagi, zwłaszcza jeśli czyni to pierwszy raz w życiu. Nauka kolejnych form oraz innych ćwiczeń jest już łatwiejsza i przyjemniejsza :-)

Naśladowanie ruchów nauczyciela to cecha typowa dla pierwszego etapu nauki. Później staramy się ćwiczyć coraz bardziej samodzielnie. Rola nauczyciela sprowadza się do korekty, wyjaśnień i demonstracji.

Zakres nauczanego materiału może różnić się znacznie w zależności od odmiany (stylu), szkoły (przekazu) oraz samego instruktora czy mistrza.

W naszej Akademii oferujemy naukę kompletnego stylu Chen (według przekazu Mistrza Chen Xiao-Wang) począwszy od podstaw, tradycyjnych form ręcznych, poprzez trening z różnego rodzaju bronią i przyrządami oraz trening zastosowań bojowych.

Etapy treningu Tai Chi Chuan w Akademii Dao

Na regularnych zajęciach w naszej Akademii nauczamy Tai Chi Chuan w dwóch grupach: początkującej i zaawansowanej. Ogólny program zajęć w poszczególnych klasach obejmuje:

Grupa początkująca (6 - 12 miesięcy):
- nauka i korekta ćwiczeń podstawowych
- nauka długiej formy starego stylu (Lao Jia Yi Lu) - ok. 75 technik lub krótkiej formy 19-ruchowej
- nauka I i II techniki formalnych pchających dłoni

Grupa zaawansowana (osoby ćwiczące powyżej 1 roku):
- korekta i doskonalenie ćwiczeń podstawowych oraz długiej formy starego stylu (Lao Jia Yi Lu)
- nauka i korekta form zaawansowanych (Armatnia pięść, 'nowa forma' - Xin Jia')
- nauka i korekta form z krótką bronią (szabla, miecz)
- nauka i korekta formalnych pchających dłoni (techniki I - V i inne)
- poznawanie i trening podstawowych aplikacji

W trybie seminaryjnym oraz na obozach letnich nauczamy dodatkowo form z długą bronią (włócznia, halabarda) oraz prowadzimy trening zastosowań bojowych.